can ho green hill

NHÀ Ở XÃ HỘI VẪN ẦM ẦM TĂNG GIÁ

Hiện nhà ở xã hội chỉ tạm thời đáp ứng được khoảng 28% nhu cầu của người dân. Tuy nhiên thời gian gần đây, giá nhà xã hội luôn giữ ở mức cao và có chiều hướng tăng, ở nhiều dự án giá còn đắt gần với nhà thương mại.

Với đà tăng giá này thì người có thu nhập thấp ngày càng khó mua được nhà. Thực tế này đang đòi hỏi cần có cơ chế, chính sách phù hợp hơn để tạo ra nguồn cung nhà ở với giá rẻ, đáp ứng nhu cầu bức thiết về nhà ở hiện nay.

Khi tìm hiểu và đăng ký mua nhà tại dự án nhà ở xã hội cho cán bộ chiến sỹ Bộ Công an ở phường Cổ Nhuế 2, quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội, không ít người tỏ ra ngỡ ngàng khi giá căn hộ tại dự án này từ 14,5 – 17 triệu đồng/m2, chưa VAT và phí bảo trì. Một người mua nhà cho biết, sau khi bốc thăm, chị được mua một căn hộ ở tầng 18, giá mỗi m2 vào khoảng 18 triệu đồng. Như vậy, với một căn hộ rộng khoảng 60m2, người mua phải có trong tay hơn 1 tỷ đồng.

Một số dự án nhà ở xã hội khác như dự án ở Tam Trinh, Yên Sở, Hoàng Mai, giá cũng trên 15 triệu đồng/m2 nếu cộng cả VAT và phí bảo trì. Năm ngoái, dự án nhà ở xã hội 622 Minh Khai, Hai Bà Trung cũng mở bán với mức giá gần 15 triệu đồng/m2… Một dự án nhà ở xã hội tại Kiến Hưng, Hà Đông cũng công bố giá bán hơn 13 triệu đồng/m2, sau đó chủ đầu tư đã tự giảm xuống còn hơn 12 triệu đồng/m2 do xuất hiện một số dự án nhà ở thương mại cùng khu vực có giá rẻ hơn…

giá nhà ở xã hội
Giá nhiều dự án nhà ở xã hội tại Hà Nội đang ngày càng cao lên, không phù hợp
với người thu nhập thấp, người nghèo. Ảnh minh họa: KT

Chị Nguyễn Mỹ Duyên chia sẻ, hơn một năm nay gia đình chị mỏi mòn tìm một căn nhà ở xã hội tại Hà Nội nhưng đến nay vẫn chưa thể mua được do giá cao, chương trình hỗ trợ vay vốn thì chưa triển khai.

“Tôi đang muốn mua nhà ở xã hội, nhưng qua tìm hiểu tôi thấy giá loại nhà này vẫn khá cao so với mức thu nhập của người thu nhập thấp. Trước đây, tôi thấy giá chỉ từ 10 – 12 triệu một m2, có dự án chưa tới 10 triệu/m2, nhưng bây giờ dự án nào cũng phải từ 14 – 15 triệu/m2, thậm chí còn cao hơn”, chị Duyên nói.

Theo một cán bộ Sở Xây dựng Hà Nội, giá nhà ở xã hội do chủ đầu tư tự xây dựng trên cơ sở tính toán chi phí thực tế, sau đó các cơ quan chức năng sẽ thẩm định lại. Trường hợp giá thẩm định thấp hơn giá tạm tính thì chủ đầu tư phải trả lại tiền cho người dân, nhưng nếu giá thẩm định cao hơn, thì người dân vẫn được mua với giá tạm tính của chủ đầu tư.

Đây là lý do khiến các chủ đầu tư cứ tính giá cao do giá càng cao thì lợi nhuận càng lớn. Vì lợi nhuận tối đa được khống chế ở mức 10%, nên rõ ràng nếu bán được giá 15 triệu đồng/m2 thì lợi nhuận sẽ cao hơn so với giá 10 triệu đồng/m2.

Thực tế cho thấy giá nhà ở xã hội đang ngày càng cao lên, không phù hợp với người thu nhập thấp, người nghèo. Nguyên nhân dẫn đến tăng giá có nhiều, chẳng hạn nhà ở xã hội được giới hạn diện tích mỗi căn từ 25 – 70m2/căn nhưng đa số các chủ đầu tư làm diện tích từ 45-70m2.

Giá nhà được cấu thành bởi nhiều yếu tố như địa điểm, môi trường, hạ tầng xung quanh, thiết kế, vật liệu xây dựng… Nếu dự án nằm trong khu vực nền đất yếu phải đóng cọc sâu, xử lý tốn kém thì chi phí chắc chắn phải tăng lên. Nếu làm nhà ở xã hội 5 – 6 tầng, đi cầu thang bộ thì giá phải thấp hơn nhiều so với làm cao tầng, đi thang máy, có vườn hoa cây xanh, thậm chí có trung tâm thương mại, tầng hầm, nội thất chất lượng cao…

Ông Trần Ngọc Hùng, Chủ tịch Tổng hội Xây dựng Việt Nam cho rằng, cơ chế hiện nay là giá nhà do các chủ đầu tư phải tính toán để trình phê duyệt, nên phải xin và cho, điều này sẽ không tạo môi trường kinh doanh cạnh tranh bình đẳng.

Ông đề xuất, nên khuyến khích các doanh nghiệp tham gia xây dựng loại nhà giá rẻ, diện tích nhỏ cho người nghèo theo cơ chế cạnh tranh, không miễn bất cứ khoản thuế nào cho chủ đầu tư. Khoản tiền thuế thu được, Nhà nước sẽ chuyển sang một quỹ dành riêng cho người mua nhà được vay với lãi suất thấp trong thời gian dài, thậm chí năm đầu có thể là 0%, những năm sau chỉ từ 1-2%.

“Rất khó kiểm soát việc xin – cho. Hiện đang theo cơ chế 2 giá, thứ nhất giá nhà ở xã hội do nhà nước duyệt, thứ 2 là giá thương mại nhưng nhiều dự án nhà xã hội hiện nay có giá không hề rẻ hơn so với nhà thương mại giá rẻ dù cùng khu vực. Nhà nước nên chuyển sang cách làm mới, bỏ cơ chế xin – cho để thị trường tự cạnh tranh. Toàn bộ tiền miễn thuế, miễn tiền sử dụng đất… dùng để hỗ trợ cho người có nhu cầu mua nhà ở xã hội thực sự, không nên hỗ trợ cho bên bán nhà”, ông Hùng phân tích.